NICO-expeditie Netherlands Initiative Changing Oceans
4

Oranjestad - St. Maarten

4 februari - 11 februari

Van 4 tot en met 11 februari 2018 werd er onderzoek gedaan in de diepzee tussen Aruba en Sint-Maarten. Aan boord waren onderzoekers van Wageningen Marine Research, TU Delft, Universiteit Utrecht en NIOZ Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee.

In etappe 4 draaide het om onderzoek naar wervelstormen in het water.

Caroline Katsman (TU Delft): “In het Caraïbische water zijn veel grote wervels met een doorsnee van wel 100 kilometer, die zijn belangrijk voor warmte en zouttransport en misschien ook voor de zeefauna. Deze wervels vormen zich in het oosten, en worden sterker op hun route westwaarts. Dat laatste is vreemd: meestal dempen wervels alleen maar uit nadat ze gevormd zijn. Daarom zijn we bij de TU Delft bezig met een modelonderzoek om de levenscyclus van deze wervels te verklaren.”

Onderzoeksthema’s
“De NICO-expeditie was een perfecte gelegenheid om de verticale structuur van een wervel te meten. Dat is nog nauwelijks gedaan, maar de informatie is wel belangrijk, onder andere om ons model te checken. De locatie van de wervels is prima te zien op satellietwaarnemingen. Die informatie hebben we dus gebruikt om van tevoren wervels op te sporen en een mooi doelwit uit te kiezen. Biologen van Wageningen Marine Research hebben tellingen gedaan van vogels en zeezoogdieren om te kijken of er binnen en buiten de wervel verschillen waren in het aantal dieren.”

Eerste resultaten en bevindingen
“Het is gelukt om een wervel door te meten, dus wat dat betreft is de missie geslaagd. Van deze wervel weten we nu wat de stroomsnelheden waren, hoe warm en zoet de wervel was ten opzichte van de omgeving, en hoe diep de wervel was. Dat bleek 200 tot 300 meter te zijn, een stuk ondieper dan gedacht.”

“Maar de grote verrassing zat eigenlijk onder de wervel. Daar blijken allemaal trapstructuren te zitten met dunne laagjes van 15 tot 20 meter, met net iets andere temperatuur- en zouteigenschappen. Het leek een soort spekkoek. Dit is een zeldzaam fenomeen, en komt alleen voor in de Noordelijke IJszee en de tropische Atlantische Oceaan. Het betekent dat het onder de wervels juist super rustig is, anders was de spekkoek al lang weggemengd.”

“Tijdens de etappe zijn vier automatische meetboeien (Argo floats) uitgezet. Die drijven mee met de stroming onder het oppervlak, en nemen elke drie dagen een duik om metingen te doen. We hoopten dat de meetboeien met de gemeten wervel zouden meestromen, maar dat is mislukt. Omdat de wervel in de praktijk ondieper stak dan de vooraf ingestelde “parkeerdiepte” van de boeien, ging de wervel over de boeien heen. Niet erg: de boeien doen nu nog steeds hun duikwerk. Deze aanvullende metingen zijn in ieder geval erg nuttig voor ons verdere onderzoek.”

“Ondertussen zijn we de metingen aan het uitwerken. Ze geven waardevolle informatie en vergelijkingsmateriaal voor onze rekenmodellen. De lastige vraag die nu moet worden beantwoord is of deze ondiepe NICO-wervel een uitzonderingsgeval is, of dat het juist normaal is en ons model te diepe wervels produceert. Verder bleek de NICO-wervel ook niet zo'n lange levensduur te hebben als ons model voorspelde. We kijken nu dus met andere ogen naar onze modelsimulaties, en er komen veel nieuwe vragen op. Bepalen de eigenschappen in de verticaal (diepte, stroomsnelheid) bij de ‘geboorte’ van de wervel of de wervel groeit of juist uitdooft? Wat mij betreft gaan we dus nog een keer een wervel doormeten!”

“Bijvangst: het plan was dat de meetboeien met de wervel zouden meedrijven, maar omdat die wervel veel ondieper bleek dan verwacht, was de wervel snel uit het zicht verdwenen. De meetboeien drijven nu juist mee met de gelaagde ‘trapstructuren’. We denken daarom dat de metingen een beeld kunnen geven van de evolutie van deze trapstructuren, in plaats van dat ze een momentopname geven. Dat zou echt uniek zijn.”

Ondertussen blijven de boeien de wetenschappers nog steeds van data voorzien…

 

Gerelateerde nieuws- en blogberichten

Het weer onder water

Volgens oceaanonderzoeker Femke de Jong (NIOZ) zijn de wereldzeeën tot op zekere hoogte nog een blinde vlek in het klimaatonderzoek. "En dat terwijl de oceanen wel een enorm belangrijke [...]

16 april 2018
Walvissen spotten met een onderwatermicrofoon

Hij wordt ook wel de 'troetelwalvis van de media' genoemd, maar tot nu toe weten we nog vrij weinig over de bultrug. Wetenschapper Dick de Haan van Wageningen Marine Research had [...]

18 maart 2018
Nieuwe lichting opstappers veilig de zee op

Wist je dat iedereen die meegaat aan boord van de RV Pelagia eerst verplicht een Safety@Sea training moet volgen? Dan leer je bijvoorbeeld wat je moet doen bij een evacuatie op zee. Hoe dat [...]

12 maart 2018
Nul is ook een getal

Bestaat er een woord voor het tegenovergestelde van een twitcher? Een naam voor het type vogelaar dat niet op reis gaat om een specifieke soort te zien, maar dat de waarde ontdekt van de [...]

14 februari 2018
Trouw | Nieuw probleem dreigt voor het koraal: blauwalgen

Blauwalgen bedreigen het koraal van de Antillen, het enige in ons koninkrijk. Onderzoekers zoeken naar een oplossing. "De voedselkringloop is hier flink verstoord." Lees hier het [...]

12 februari 2018
Eddies, vogels en zeezoogdieren

Eddies, of ‘oceaanwervels’, zijn enorme, ronddraaiende stromingen in oceanen en zeeën. Uit metingen met satellieten blijkt dat ze iets warmer of juist iets kouder zijn dan het omliggende [...]

12 februari 2018
ENG - Oceanographers favorite measurement machine: The CTD

One of the most important instruments on our hunt for eddies (and generally in oceanography) is the CTD. CTD stands for conductivity, temperature and depth.

9 februari 2018
'Wakkere wetenschapper' Femke de Jong vertelt in Radio 1 Focus over oceaanwervels

'Wakkere wetenschapper' Femke de Jong was vannacht live vanaf de RV Pelagia in de uitzending van Focus op NPO Radio 1 over de zoektocht naar oceaanwervels. Kennis over deze wervels [...]

8 februari 2018
De zoektocht naar een wervel

Deel 4 van de NICO-expeditie staat in het teken van wervels in de Caribische Zee. Deze kunnen water bevatten dat warmer en zoeter is dan in de omgeving. Hun diameter is ongeveer 100 [...]

8 februari 2018
Storm ín zee

Storm op zee, dat kent iedereen, er bestaan zelfs liedjes over. Storm ín zee is een heel ander verhaal. Femke de Jong, Caroline Katsman en Carine van der Boog gaan dit fenomeen onderzoeken.

5 februari 2018
Geen wetenschap zonder de bemanning van de RV Pelagia

Wetenschap op zee is nergens zonder een belangrijke groep mensen aan boord: de bemanning. Op de RV Pelagia is een team van dertien man sterk de hele dag bezig ons onderzoek te faciliteren. [...]

11 januari 2018

Meer legs